Budva, iako široko prepoznata kao centar crnogorskog turizma, čuvena po pješčanim plažama i dinamičnom noćnom životu, u svom srcu čuva i izuzetnu duhovnu i kulturnu riznicu. Raznolikost vjerskih uvjerenja kroz vijekove oblikovala je arhitekturu ovog kraja, pa se sakralno nasljeđe može podijeliti na fascinantne objekte u samom starogradskom jezgru i monumentalne manastirske komplekse u okolini.
Sakralni dragulji Starog grada Najveća koncentracija istorijskih crkava nalazi se unutar zidina Starog grada, na malom prostoru koji svjedoči o suživotu različitih tradicija. Crkva Santa Maria in Punta: Jedna od najstarijih preromaničkih crkava na crnogorskom primorju. Osnovali su je benediktinci 840. godine na samom jugozapadnom rtu (punta) starogradskog poluostrva. Danas je njena unutrašnjost izvanredan akustični prostor koji se koristi za izložbe i koncerte klasične muzike u okviru festivala "Grad teatar". Crkva Svetog Ivana Krstitelja: Ova monumentalna katolička crkva, prema predanju, vuče korijene još iz 7. vijeka, dok je današnji izgled dobila kasnijim obnovama. Njen vitki neogotički zvonik iz 1867. godine dominantna je tačka panorame Budve. Unutrašnjost čuva neprocjenjivo blago, uključujući čuvenu ikonu Bogorodice sa Hristom (poznatu kao Budvanska Gospa ili Madonna in Punta), koja se smatra zaštitnicom grada. Crkva Svete Trojice: Pravoslavni saborni hram podignut na trgu ispred Citadele. Građen je od 1789. do 1804. godine, a prepoznatljiv je po tipičnoj primorskoj arhitekturi sa skladnom kupolom i naizmjeničnim redovima bijelog i crvenog kamena. Unutrašnjost krasi raskošan ikonostas koji je u 19. vijeku oslikao grčki ikonopisac Naum Zetiri. Ispred crkve se nalazi i grob poznatog književnika i političara Stjepana Mitrova Ljubiše. Crkva Svetog Save Osvećenog: Ova skromna, ali istorijski dragocjena jednobrodna pravoslavna crkva podignuta je 1141. godine. Građena je od lokalnog bijelog i sivkasto-ružičastog kamena i nalazi se tik uz crkvu Santa Maria in Punta. Zanimljivo je da je kroz istoriju jedno vrijeme služila i pravoslavnim i katoličkim vjernicima. Ostaci ranohrišćanske bazilike (5. vijek): Neposredno uz crkvu Sv. Ivana, arheolozi su otkrili ostatke monumentalne trobrodne bazilike iz ranovizantijskog perioda. Sačuvani su prelijepi podni mozaici koji svjedoče da je Budva bila važno hrišćansko središte još u antici. Manastirski kompleksi u okolini Budve Zaleđe Budve i prostor Paštrovića kriju manastire koji su vijekovima bili ne samo duhovna utočišta, već i centri pismenosti, otpora i diplomatije. Manastir Praskvica: Smješten na brdu iznad Miločera i Svetog Stefana, ovo je istorijsko i duhovno središte plemena Paštrovića. Ime je dobio po obližnjem izvoru čija voda miriše na breskve (lokalno: praskve). Prema predanju, osnovan je u 11. vijeku, dok prva pisana povelja potiče iz 1413. godine (povelja Balše III). Glavna crkva posvećena je Svetom Nikoli, a u sklopu kompleksa nalazi se i bogata riznica sa starim rukopisima, ikonama i čuvenim zlatnim krstom cara Dušana. Manastir Podmaine (Podostrog): Smješten na sjevernom obodu same Budve, ispod brda Ostrog. Izgrađen je u 17. i 18. vijeku i dugo je služio kao ljetnja rezidencija cetinjskih mitropolita. Upravo ovdje je Petar II Petrović Njegoš pisao djelove svog čuvenog djela "Gorski vijenac". Kompleks ima dvije crkve posvećene Uspenju Presvete Bogorodice (manju i veću). Manastir Reževići: Nalazi se na slikovitoj litici iznad mora, u blizini Petrovca, i potiče iz 13. vijeka. Prema predanju, kralj Stefan Prvovjenčani je ovdje podigao prvu crkvu (Uspenja Presvete Bogorodice), dok je car Dušan kasnije podigao crkvu Svetog Arhiđakona Stefana. Manastir je poznat po tradicionalnoj paštrovskoj arhitekturi, prelijepom maslinjaku i očuvanim fragmentima fresaka. Manastir Stanjevići: Pozicioniran visoko na padinama planinskog masiva iznad Budve, na oko 600 metara nadmorske visine. Podigao ga je vojvoda Nikola Stanjević u 14. vijeku. Vijekovima je bio moćno utvrđeno sjedište crnogorskih vladika iz dinastije Petrović-Njegoš. Ovdje je vladika Petar I Petrović Njegoš (Sveti Petar Cetinjski) 1798. godine napisao Zakonik opšti crnogorski i brdski – prvi pisani zakonik u modernoj istoriji Crne Gore. Manastir Duljevo: Nalazi se u selu Kuljače, iznad rta Kuljače. Potiče iz 14. vijeka (doba cara Dušana) i bio je metoh (imanje) manastira Dečani. Poznat je po izuzetnim freskama na kojima je prikazana loza Nemanjića i važi za mjesto gdje se tradicionalno njegovala izrada rukotvorina i duhovna tišina. Manastir Gradište: Smješten u Buljarici, blizu Petrovca. Pominje se još u 14. vijeku u povelji cara Dušana. Glavna crkva je posvećena Svetom Nikoli, a ikonostas ovog manastira, koji je krajem 18. vijeka uradio slikar Vasilije Rafailović, ubraja se u jedno od najoriginalnijih umjetničkih djela tog doba na primorju. Između ostalog, sadrži specifične prikaze svetaca sa životinjskim karakteristikama, poput Svetog Hristofora sa psećom glavom.